Nguyên Hiển Tuấn mộ chí là bia mộ của Nguyên Hiển Tuấn người Lạc Dương Hà Nam . Là tằng tôn của Cảnh mục hoàng đế , đã từng là trấn bắc tướng quân , thứ sử Ký Châu .
Đây là một mộ chí tinh phẩm về thư pháp thời Nam Bắc triều . Thư pháp dụng bút trung trắc phong kiêm
dụng, phương viên giai bị, sảng khiết tuấn lợi, tú nhuận nghiêm chỉnh. Kết thể đại thể trình tả đê hữu cao chi thế, tinh khẩn mậu mật, tú dật đa tư, cực phú vận trí. Kiêm hữu thiếp học thư pháp đích phi động nghiên lệ hòa
bi học đích mậu mật hào đãng . Tại chúng đa đích mộ chí hiển đắc phong tư đặc tú, độc cụ phong thần。 Đãn nhân dụng bút kết tự đa dĩ trắc mị thủ thế, sảo hữu“ tả tú hữu khô” chi cảm
1

北魏《元顯儁墓誌》拓本局部
此志石灰石質,通高35厘米,長75厘米,寬56.5厘米。上面為志蓋,用陰線刻滿四邊形、五邊形、六邊形的龜甲紋樣,龜甲中央陰刻正書“魏故處士元君墓誌”八個字。下面鐫刻着正書志文,計十九行,行二十一字,共三百五十七字。志蓋和志文上下相合,正好為一個生動、完整的石龜,而且龜的首尾、四足畢具。把墓誌製成象徵長壽的龜形,祈求墓主在九泉之下得其永年。這一形制,在北魏墓誌中為僅見,後世也極少出現。
2
墓誌刻於延昌二年(513)二月。民國六年(1917)出土於河南洛陽。出土后不久就由金石學者傅沅叔(即傅增湘)購得。初藏於京師博物館(前國立北平博物館),九一八事變后,南京國民政府決定將故宮博物院的國寶南遷,元顯儁墓誌也隨着輾轉遷徙,最後落腳在國立中央博物院籌備處。現在珍藏在南京博物院。該墓誌琢刻精緻,形制特殊,加之志文辭彩華麗,書法精絕,所以甫一出土,就極受金石學者和書法家們的珍視。吳士鑒的《九鍾精舍金石跋尾》和趙萬里的《漢魏南北朝墓誌集釋》均有著錄。直到現在,臨習和取法此墓誌的書家也相當多。

墓主元顯儁,河南洛陽人。他是“景穆皇帝之曾孫,鎮北將軍、冀州刺史、城陽懷王之季子。”以延昌二年正月十四日卒於宣化里第,年僅十五歲。同年二月廿九日窆於瀍澗之濱。志文秉承漢魏南北朝墓誌的體例,有序有銘,辭彩華美綺麗,音韻沉鬱和諧,“痛春蘭之早折,傷琴書之永穸”,寄託了家人對這個早殤的皇族少年無限的哀思,具有很強的藝術感染力。當然其中不乏誇飾溢美之辭。不同於他的父叔兄弟,在《魏書》等史傳中都有記載。志名題署“處士”,是因為他還沒有達到因襲官爵的年齡,無仕宦事迹,只能姑且以“處士”稱之,開創了碑誌中這一稱謂的先例。

《元顯儁墓誌》的書法是北魏墓誌書法中的精品。該志書法用筆中側鋒兼用、方圓皆備、爽潔峻利、秀潤嚴整。結體大體呈左低右高之勢,精緊茂密、秀逸多姿,極富韻致。兼有帖學書法的飛動妍麗和碑學的茂密豪宕。在眾多的墓誌顯得丰姿特秀、獨具風神。但因用筆結字多以側媚取勢,稍有“左秀右枯”之感。同時在變化和勁健方面不如我一直鍾愛的《崔敬邕墓誌》。近日臨此志一過,頗有所得。
Bản dập bia có trong thư viện của Nhân Mỹ Học Đường !

5_03 1_01 2_02 3_01

【銘文】:
維大魏延昌二年歲次癸己二月丙辰朔廿九日甲申故處士元君墓誌銘
君諱顯儁,河南洛陽人也。若夫太一玄象之原,雲門靈鳳之美。固以瓊峰萬里,祕(壑)無津,龍樤紫引,綿於竹帛。景穆皇帝之曾孫,鎮北將軍冀州刺史城陽懷王之季子也。君資性夙靈,神儀卓爾,少玩之奇,琴書逸影。雖曾閔淳孝,無以加其前;顏子湌道,亦莫邁其後。日就月將,若望舒盪魄;年成歲秀,若騰曦潔草。松鄰竹侶,熟不仰歎矣。是則慕學之徒,無不欲軌其操,既成之儒,無不欲會其文,以為三益之良朋也。若乃載笑載言,則玄談雅質。出入翱翔,金聲璀璨。昔蒼舒早善,叔度奇聲,亦何以加焉。而報善無徵,殲茲秀哲,甫齡三五,以延昌二年正月丙戌朔十四日己亥卒於宣化里第。粵二月廿九日窆於瀍澗之濱。痛春蘭之早折,傷琴書之永穸,以追弔之未磬,更載琢於玄石。其辭曰:愔愔夫子,令儀令哲,獨抱芳蘭,陵踐霜雪。且琴且書,俞光俞烈,扶搖未摶,逸翰先折。春風既扇,暄鳥亦還,如何是節,剪桂彫蘭。泉門掩燭,幽夜多寒,斯人永矣,金石流刊。


Category: Kiến thức tham khảo

Tags: , , ,